U Univerzitetskoj galeriji, 10. februara 2026. godine, otvorena je izložba Učena lepota: Prve znamenite Srpkinje školovane u Austriji krajem 19. i početkom 20. veka.
Izložba je organizovana u saradnji sa Univerzitetskom bibliotekom „Svetozar Marković” iz Beograda, kao deo svečanosti povodom obeležavanja Međunarodnog dana žena i devojaka u nauci na Univerzitetu u Kragujevcu, sa namerom da istakne doprinos žena nauci i ukaže na značaj njihove uloge u razvoju savremenog društva.
Prisutne je u ime Rektorskog kolegijuma pozdravila prof. dr Jelena Atanasijević, prorektor za umetnost Univerziteta u Kragujevcu. Koncept izložbe prisutnima je predstavila Svjetlana Đelić, jedna od autorki izložbe.
Izložba predstavlja istoriju ženskog obrazovanja u Srbiji krajem 19. i početkom 20. veka. Kroz biografske crtice, fotografije i novinske isečke, upoznajemo četrnaest izuzetnih Srpkinja školovanih u Austriji, čiji su životi utkani u priču o ženskoj emancipaciji, obrazovanju i kulturnom napretku. Njihovo akademsko i umetničko obrazovanje stečeno u Austriji donelo je duh evropskog moderniteta u sredinu snažno obeleženu tradicionalnim vrednostima, oblikujući na taj način moderno društvo u Srbiji.
Svaka od njih pomerala je granice mogućeg svojim književnim, pedagoškim radom ili javnim delovanjem. Bile su prve školovane lekarke, književnice, prevoditeljke, filozofkinje, slikarke, kostimografkinje, umetnice i društvene reformatorke.
U okviru izložbe predstavljene su:
Julijana Radivojević – urednica prvog srpskog književnog almanaha koji je vodila jedna žena,
Katarina Ivanović – prva školovana srpska slikarka 19. veka i prva žena akademik u Srbiji,
Savka Subotić – pedagoškinja, osnivač Prve ženske zadruge u Novom Sadu, čiji rad je ostavio dubok trag u oblasti obrazovanja i osnaživanja žena,
Milka Grgurova Aleksić – glumica i književnica, koja je profesionalnu karijeru započela je u Srpskom narodnom pozorištu u Novom Sadu, a zatim postala članica Narodnog pozorišta u Beogradu,
Jovanka Stojković – prva profesionalna pijanistkinja srpskog porekla i učenica Franca Lista,
Marija Vučetić Prita – prva srpska lekarka iz Ugarske i jedna od prvih lekarki u Evropi, jedna od najznačajnijih pionirki ženske medicine i obrazovanja.
Katarina A. Jovanović – srpska istoričarka književnosti, publicista, filozofkinja i humanitarka;
Jelica Belović Bernadžikovska – istaknuta etnografkinja, književnica, novinarka, koja se posvetila obrazovanju žena i dece širom Balkana.
Desanka Coca Đorđević – jedna od najobrazovanijih srpskih glumica i operetskih pevačica, dugogodišnja članica Narodnog pozorišta u Beogradu i autorka književnih dela.
Jelisaveta Milica (Mica) Bandić – dramska glumica iz ugledne umetničke porodice; nakon što se penzionisala, dugi niz godina vodila je emisiju „Čas za decu” na Radio Beogradu.
Anica Savić Rebac – književnica, filozofkinja i profesorka klasičnih nauka, koja se ubraja među najobrazovanije srpske intelektualke.
Melanija Bugarinović – jedna od istaknutih srpskih operskih pevačica 20. veka i prva Srpkinja sa stalnim angažmanom u Bečkoj operi. Osnovala je u Novom Sadu Fond za unapređenje vokalne umetnosti mladih kako bi podstakla razvoj novih muzičkih talenata.
Milica Babić Andrić – prva ovdašnja školovana kostimografkinja; profesorka i supruga nobelovca Ive Andrića.
Izložba će biti otvorena za posetioce do kraja februara 2026. godine.
Izvor: https://www.kg.ac.rs/vest.php?vest=5361